Bireylerin
büyümesi, gelişmesi, sağlığının ömür boyu korunması ve yaşam
kalitesinin arttırılması için beslenme biliminin ilkeleri doğrultusunda
bireysel ve toplu beslenmenin plân ve programlarını düzenleyen
besin
öğesi, besin ve beslenmeden kaynaklanan sağlık sorunlarını araştıran,
değerlendiren, çözüm yolları bulan
var olan
besin kaynaklarının ekonomi ve sağlık kurallarına uygun olarak
kullanılmasını sağlayan
besin
denetimini yapan
ve tüm bu konularda
fizyolojik,
psikolojik ve sosyolojik olarak sağlıklı yaşam biçimlerinin
benimsenmesi amacıyla bireyi ve toplumu bilgilendiren, bilinçlendiren,
doğuştan ve
sonradan oluşan hastalıklar ve diğer özel durumlarda tıbbî ve cerrahî
tedavilere uygun, doğal ve tedavi edici besinlerin bileşimlerine göre
diyet programı plânlayan,
eğitim
veren, eğitim programlarını plânlayan, uygulatan ve izleyen
sağlık meslek alanında yer alan bir meslek unvanıdır.
Diyetisyen Unvanını Kimler Kullanabilir?
Diyetisyen;
Beslenme ve Diyetetik dalında en az dört
yıl yükseköğrenim programını
tamamlayarak “diyetisyen” diploması almış kişidir.
Diyetisyen çalıştığı yerde görev aldığı
alana göre yönetici diyetisyen, tedavici diyetisyen, danışman
diyetisyen, araştırmacı diyetisyen, toplum sağlığı diyetisyeni, enteral ve parenteral
beslenme diyetisyeni, renal diyetisyen,
diyabet diyetisyeni, eğitici diyetisyen gibi unvanları kullanabilir.
Şu
ana kadar sadece üç üniversitenin (Hacettepe, Erciyes ve Başkent)
Beslenme ve Diyetetik Bölümleri mezun vermiştir. Yeni birkaç bölüm
daha açılmış veya açılmaktadır. Bunlar ise henüz mezun
vermemiştir.
Gerçek diyetisyen Gerçekte diyetisyen olmayan ve diyetisyen unvanı bulunmayan bazı kişilerin; diyetisyen ya da beslenme uzmanı gibi unvanları hak etmedikleri halde kullandıklarına, sertifika ile diyetisyen olduklarını iddia ettiklerine, kilo yönetimi konusunda çalışmalar yaptıklarına ve diyet verdiklerine tanık oluyoruz. Bu nedenle gerçek diyetisyenlerin kim olduğunu ve kimlerin diyetisyen unvanı kullanabileceğini bilmeniz açısından resmi bir standardın konu ve tarif kısmını dikkatinize sunuyoruz. Bu tarif diyetisyeni ve diyetisyenliği özetle şöyle tanımlıyor: ‘Diyetisyen, Beslenme ve Diyetetik Lisans Diploması ile Diyetisyen unvanı alarak diyetisyenlik mesleğini yapmaya ve uygulamaya hak kazanan kişidir.’
Diyetisyen Aysen Arıcan
Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Mezunu 1999
212 – 347 89 30 (pbx)
www.aysenarican.com
aysenarican@aysenarican.com
Diyetisyen Kimdir? Diyetisyene ulaşmak isteyenlerin, diyetisyen olduğunu iddia eden kişilerin üniversitelerin Beslenme ve Diyetetik Bölümleri’nden (BDB) mezun olup olmadıklarını sorgulamaları halinde aldatılmaktan kurtulacağı ve sertifikayla diyetisyen unvanına ya da diyetisyenlik meslek bilgisine sahip olduğunu iddia eden kişilerin oyunlarının bozulacağı açıktır. Diyetisyenler Portalı’nda (www.diyetisyenler.org) Beslenme ve Diyetetik Bölümleri’nden (BDB) mezun olan ve diyetisyen unvanı alarak diyetisyenlik mesleğini yapmaya ve uygulamaya hak kazanan diyetisyenlerin bilgilerini bulacaksınız. Meslektaşlarımızın bilgileri bize ulaştıkça yeni bilgiler eklenmekte ve güncellemeler yapılmaktadır.
Diyetisyen Aysen Arıcan
Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Mezunu 1999
212 – 347 89 30 (pbx)
www.aysenarican.com
aysenarican@aysenarican.com
Diyetisyen tanımı TSE tarafından hazırlanan; TÜRK STANDARDI / TURKISH STANDARD – TS 13114 – Nisan 2004 – ICS 03.040; 03.100.30 DİYETİSYEN - Dietitian adlı standart; Diyetisyeni şöyle tanımlanıyor:
Konu: Bu standart, diyetisyenin tarifine, sınıflandırılmasına, sınıf özelliklerine, kullanılacak araç, gereç ve ekipmanın belirlenmesi ile bu alandaki temel ve meslekî özelliklerin ölçülmesi ve değerlendirilmesine dairdir.
Tarifler:
Diyetisyenlik
Diyetisyenlik, büyüme, gelişme ve ömür boyu tüm bireylerin sağlığının korunması, geliştirilmesi, yaşam kalitesinin arttırılması için beslenme biliminin ilkeleri doğrultusunda bireysel ve toplu beslenmenin plân ve programlarını düzenleyen; besin öğesi, besin ve beslenmeden kaynaklanan sağlık sorunlarını araştıran, değerlendiren, çözüm yolları bulan; var olan besin kaynaklarının ekonomi ve sağlık kurallarına uygun olarak kullanılmasını sağlayan, besin denetimini yapan, bu konularda fizyolojik, psikolojik ve sosyolojik olarak sağlıklı yaşam biçimlerinin benimsenmesi amacıyla bireyi ve toplumu bilgilendiren, bilinçlendiren, doğuştan ve sonradan oluşan hastalıklar ve diğer özel durumlarda tıbbî ve cerrahî tedavilere uygun, doğal ve tedavi edici besinlerin bileşimlerine göre diyet programı plânlayan, eğitim veren, eğitim programlarını plânlayan uygulatan ve izleyen sağlık meslek alanıdır.
Diyetisyen ve eğitimi Not – Bu meslek grubu, ilk olarak 1961 yılında ILO (International Labour Organisation) tarafından yapılan meslek sınıflandırılmasında 0.69 kodu ile, 1988 yılında ise 32.23 kodu ile standartlaştırılmıştır.
Diyetisyen
Diyetisyen, sağlıkla ilgili herhangi bir yüksek öğretim kurumunun en az 4 yıllık (bir yıl hazırlık ile 5 yıl) beslenme ve diyetetik eğitim-öğretim programını tamamlayarak Beslenme ve Diyetetik Lisans Diploması ile Diyetisyen unvanı alarak diyetisyenlik mesleğini yapmaya ve uygulamaya hak kazanan kişidir.
Diyetisyenler, Diyet ve Diyet Programları Beslenmenin uzmanı deneyimli diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, bireylerin diyetle ilgili soru ve gereksinimlerini karşılayacak farklı ve özgün çalışmalar yapıyorlar. Diyet konusunu, sağlıklı beslenmenin temel ilkeleri doğrultusunda hastanelerdeki uzun süreli deneyimleriyle birleştirerek ve diyetetik alanındaki gelişmeleri uluslararası düzeyde yakından takip ederek değerlendiren beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, ideal kilo yönetimi konusunda özel projeler geliştiriyorlar.
Beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, sağlıksız menülerin olduğu bir işyerinde işyeri hekiminin dikkatli takip ve kontrolü sonucunda bazı kalp damar hastalıkları gibi rahatsızlıkların artma eğilimi gösterdiği örneğini veriyorlar. Aynı örnekteki verilerden hareketle rahatsızlıkları artan kişilerin işyeri dışında da sağlıksız beslendiklerini ve kendilerine uygun bir diyet programlarının olmadığını gösterdiğini belirten beslenmenin uzmanı Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, bu durumda öncelikle işyerindeki menülerin sağlıklı beslenme ve diyet ilkeleri doğrultusunda elden geçirilmesinin ve çalışanların sağlıklı beslenme ve diyet konusunda bilinçlendirilmesinin gerektiğini belirtiyorlar.
Diyetisyen: Beslenmenin Uzmanı Beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, işyerinde başka bir deyişle ev dışında beslenme ile evde beslenmenin bir bütün olarak ele alınması gerektiğini söylüyorlar. Bireyin sağlık taraması bittikten ve vücut kompozisyon analizi yapıldıktan sonra ortaya çıkan verilere göre kendi günlük menü planını yapar hale gelmesinin önemine dikkat çeken beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, bunun için kişinin gereksinim duyduğu besin öğelerini ve bu besin öğelerini sağlayacağı yiyecek-içecek gruplarını yakından tanıması gerektiğini belirtiyorlar.
Diyetisyen değişim ölçülerini öğretir Beslenmenin uzmanı deneyimli diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, temel 6 besin öğesi grubunun (protein, karbonhidrat, yağ, mineral, vitamin ve su) bilgisinin edinilmesi bunların sağlanabileceği yiyecek-içecek gruplarının (Tahıllar, Et ve Et Ürünleri, Süt ve Süt Ürünleri, Sebze ve Meyveler) öğrenilmesinden sonra sıranın asıl önemli adımın atılmasına geldiğini belirtiyorlar. Gereksinim duyulan besin öğelerini (yaklaşık 50 civarında) sağlayacak yiyecek-içecek gruplarından sağlıklı yiyecek ve içecekleri dengeli ve ölçülü bir şekilde almayı sağlayacak günlük menü ve öğün planının yapılmasının önemli bir adım olduğunu belirten beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, ideal tabak yapmayı öğrenmek gerektiğini söylüyorlar. Beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, mevsimlere göre değişen ve farklı farklı işlevleri olan binlerce yiyecek ve içecek çeşidinin bulunduğuna ve kişilerin farklı tat-lezzet algılarına da sahip olduğuna dikkat çekerek, bu kadar çok çeşitten seçim yapabilmek için değişim ölçüsü kavramıyla tanışmak gerektiğini belirtiyorlar.
Diyetisyen ideal besin tabağınızı ve günlük menü planınızı oluşturmanıza yardımcı olur Örneğin diyetisyeninizle günlük karbonhidrat gereksiniminizi ve bunun da yaklaşık 10 dilim ekmek karşılığı olduğunu belirlediniz diyelim diyen beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, 10 dilim ekmek karşılığı karbonhidratı alabileceğiniz diğer kaynaklarla değiştirebilmek değişim yöntemidir diyerek değişimi açıklıyorlar. Beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, yani siz 10 dilim ekmek karşılığı karbonhidratı pirinç pilavı, bulgur pilavı, ekmek seçenekleri arasından ister birini ister ikisini ister üçünü birada kullanarak sağlayabilirsiniz diyorlar. Başlangıçta bilgileri edinmek ve hesap yapmak zor gibi gelse de değişimi kavrayan kişiler yiyecek-içecek (dolayısıyla yemek) seçme özgürlükleri olduğu için diyet yapma baskısından uzaklaşırlar diyen beslenmenin uzmanı diyetisyenler Diyetisyen Aysen Arıcan ve Diyetisyen Selma Önelge Gür, bu yöntemle yiyecek-içecek kaçamaklarının ve miktar sapmalarının programı birkaç güne yayarak daha kolay tolere edilebileceğini belirtiyorlar.
Yayın hakları ile ilgili uyarı Bu sitede yer alan yazılarla ilgili olarak yazar adı, yazı adı ve www.beslenmevediyet.org kaynak gösterilmeden alıntı yapılamaz. Alıntı yapılmadan önce www.beslenmevediyet.org yönetimine bilgi verilmesi gerekmektedir. Bilgi için: Tel: (212) 347 89 30 - Faks (212) 347 89 31 - iletisim@beslenmevediyet.org
